Grafik formasyonları: çift dip, OBO, bayrak
Formasyonlar, alıcı ile satıcı arasındaki mücadelenin grafikte bıraktığı tekrar eden şekillerdir; tamamlandıklarında bir hedef ve bir geçersizlik seviyesi verirler.
Yukarıdaki grafikte halkayla işaretlenmiş noktalar, yatay bir ‘BOYUN’ çizgisi ve kesikli ‘HEDEF’ ile ‘STOP’ çizgileri görüyorsan, sistem burada bir grafik formasyonu bulmuştur. Üstteki sekmelerden 4 saatlik ya da günlük örneğe geçebilirsin.
Çift dip, fiyatın yaklaşık aynı seviyeye iki kez inip ikisinde de geri döndüğü yapıdır; halkalar ‘DİP 1’ ve ‘DİP 2’ diye işaretlenir. İki dip arasındaki tepeden geçen yatay çizgi boyun çizgisidir. Formasyon, fiyat boyun çizgisinin üstünde kapanınca tamamlanır. Çift tepe bunun ayna görüntüsüdür. OBO (omuz-baş-omuz) ise ortada daha yüksek bir tepe ve iki yanında daha alçak iki tepeyle oluşan, yükselişin yorulduğunu anlatan yapıdır; tersi TOBO, düşüşün yorulduğunu anlatır. Bayrak, sert bir hareketten sonra gelen kısa ve dar bir dinlenmedir: hareketin devam etmeden önce nefes almasıdır.
Formasyonun değeri ‘şekil’ olmasından değil, verdiği plandan gelir. Hedef genelde formasyonun yüksekliği kadar boyun çizgisinden ölçülür; stop ise formasyonun geçersiz olacağı yere konur. Böylece daha girmeden ‘nerede haklı, nerede haksız çıkarım’ sorusunun cevabı bellidir.
Formasyonlar bozulabilir. Sistemimiz fiyat tarafından çürütülen formasyonu silmez ama grileştirir ve ‘çürütüldü’ diye yazar: çürüyen bir tez de bir derstir. Kanıt kartında gri bir formasyon görürsen, o şeklin artık geçerli olmadığını bil.
Formasyonun hangi zaman diliminde oluştuğu da önemlidir. Aynı şekil günlük grafikte haftalar içinde oluşur ve çok sayıda yatırımcı tarafından görülür; 15 dakikalık grafikte ise birkaç saatte oluşur ve kolayca bozulur. Bu yüzden büyük zaman dilimindeki formasyonlar daha az sıklıkla ama daha anlamlı işaretler verir.
Nasıl okunur
- Formasyonun TAMAMLANIP tamamlanmadığına bak: çift dipte boyun çizgisinin üstünde kapanış yoksa formasyon henüz bir olasılıktır.
- Hedefi ve stopu formasyonun kendisinden oku: hedef çizgisi formasyon yüksekliği kadar uzakta, stop geçersizlik noktasındadır.
- Formasyonun zaman dilimine bak: günlük grafikteki çift dip, 15 dakikalıktakinden çok daha fazla kişinin gördüğü ve daha anlamlı bir yapıdır.
- Bağlamı unutma: düşüş trendinin dibinde çift dip bir dönüş adayıdır; yükselişin ortasında aynı şekil çoğu zaman sıradan bir geri çekilmedir.
Tuzak
En sık hata, formasyon tamamlanmadan girmek. Çift dip için ikinci dip yetmez; boyun çizgisi kırılmadan yapılan alım, çoğu zaman düşüşün devamına yakalanır. İkinci hata, hedefi kesin sanmak: hedef bir ölçüdür, söz değildir. Fiyat hedefin yarısında dönebilir; plan bunu kapsayacak şekilde, kademeli kâr alma ya da iz süren stopla kurulmalıdır.
İpucu
Analiz ekranındaki kanıt kartında bir formasyona dokunduğunda diğer kanıtlar soluklaşır ve formasyonun ne anlattığı yazılır. Grileşmiş (çürütülmüş) bir formasyon görürsen, sistemin o tezi neden bıraktığını da orada okursun.
Sözlük
- Boyun çizgisi
- Formasyonun tamamlanması için kırılması gereken seviye.
- Çift dip
- Fiyatın aynı bölgeye iki kez inip ikisinde de döndüğü dönüş formasyonu.
- OBO
- Omuz-baş-omuz: yükselişin yorulduğunu anlatan üç tepeli formasyon.
- Bayrak
- Sert bir hareketten sonra gelen kısa, dar ve harekete ters eğimli dinlenme.
Mini test
Şimdi dene
Bir analizde formasyon kanıtını ara →Bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.