Kanıt kartı nasıl okunur?

Ders 1/3~6 dk
Grafik hazırlanıyor…

Kanıt kartı, analizin yazdığı her iddianın grafikteki karşılığını gösterir: trend, momentum, seviyeler ve oynaklık tek tek katman olarak açılıp kapatılabilir.

BBL analizleri yalnızca ‘al’ ya da ‘bekle’ demez; bu kararı hangi kanıtlara dayandırdığını da gösterir. Bu kanıtların grafikteki hâline kanıt kartı diyoruz. Yukarıdaki grafik küçük bir kanıt kartı örneğidir.

Grafikte dört tür kanıt görüyorsun. Turuncu, açık gri ve koyu gri çizgiler 20, 50 ve 200 mumluk ortalamalardır; dizilişleri trendi anlatır. Alttaki RSI panelinde renkli bir bant ve sağ uçta bir nokta var; bu momentumdur, yani yükselişlerin mi düşüşlerin mi güçlü olduğudur. Sol kenarda ‘DESTEK’ ve ‘DİRENÇ’ etiketli yatay çizgiler seviyelerdir. Sarı, kesikli çizgilerle çevrili bant ise ATR, yani fiyatın normal oynama mesafesidir.

Gerçek bir analizde kanıt kartında bunlardan çok daha fazlası olabilir: formasyonlar, uyumsuzluklar, hacim bölgeleri, order block'lar. Kartın altındaki çiplere dokunduğunda o kanıta odaklanırsın: diğerleri soluklaşır, seçtiğinin ne anlattığı yazılır. Uzun basınca ya da sağ tıklayınca katmanı gizleyebilirsin. ‘Tekrar oynat’ düğmesi kanıtları sırayla yeniden çizer.

Kartın asıl amacı sana güvenmeyi değil, doğrulamayı öğretmektir: analiz ‘çift dip var’ diyorsa, o çift dibi grafikte görebilmelisin. Görmüyorsan sorman gereken soru şudur: bu iddia neye dayanıyor?

Kanıtlar her zaman aynı yönü göstermez. Trend yukarı, momentum zayıf, fiyat bir direncin hemen altında olabilir. Bu çelişkiler bir hata değil, piyasanın gerçek hâlidir; analiz de bu durumda genellikle daha temkinli bir karar verir. Kartta çelişen kanıtları görmek, ‘bekle’ ya da ‘kademeli’ gibi kararların neden verildiğini anlamanın en kısa yoludur.

Nasıl okunur

  1. Önce trendi oku: ortalamaların sırası ve fiyatın onlara göre yeri, büyük resmi verir.
  2. Sonra momentumu oku: RSI hangi bölgede, trendle uyumlu mu?
  3. Seviyeleri ve ATR bandını birlikte değerlendir: stop ve hedef seviyelerinin grafikte neye dayandığını gör.
  4. Analiz metnindeki her iddiayı karttaki bir çiple eşleştir: eşleşmeyen iddia, kanıtı olmayan iddiadır.

Ölçtük

Kanıt kartının çizdiklerini ham fiyat verisiyle yeniden ölçen bir denetim yaptık: 6 kripto ve 5 BIST hissesinde, farklı zaman dilimlerinde toplam 45 vaka. Her katman, sistemin kendi iddiasına güvenilmeden baştan hesaplandı. Denetim birkaç gerçek hatayı ortaya çıkardı; örneğin BIST günlük grafikte eksik son mum yüzünden kart hiç çizilmiyordu. Hatalar düzeltildikten sonraki denetimde kritik hata ve çizim ihlali çıkmadı.

Kaynak: BBL kanıt denetimi: 45 vaka (6 kripto × 5 zaman dilimi + 5 BIST × 3 zaman dilimi) ·

Tuzak

En sık hata, kanıt kartını süs sanıp yalnızca sonuç rozetine bakmak. Rozet bir özettir; aynı ‘AL’ rozeti, güçlü bir trendle desteklenen bir kurulumdan da, tek bir zayıf kanıttan da gelebilir. İkinci hata, gri (çürütülmüş) katmanları yok saymak: sistemin bir tezi neden bıraktığı, neden tuttuğu kadar öğreticidir.

İpucu

Bir sonraki analizinde önce rozete değil, kanıt kartına bak ve kendine sor: ‘Ben bu grafiği görseydim aynı sonuca varır mıydım?’ Bu alışkanlık, zamanla sistemi körü körüne izlemek yerine onunla birlikte düşünmeyi öğretir.

Sözlük

Kanıt kartı
Analizin dayandığı tespitlerin grafik üzerindeki katmanlı gösterimi.
Katman
Kanıt kartında tek bir tespiti (formasyon, seviye, trend…) çizen parça.
Odak
Bir katmana dokununca o katmanın öne çıkıp diğerlerinin soluklaşması.

Mini test

  1. Kanıt kartının asıl amacı nedir?
  2. Kanıt kartında bir çipe dokunduğunda ne olur?
  3. Analiz metninde kartta karşılığı olmayan bir iddia görürsen ne düşünmelisin?

Şimdi dene

Bir analiz başlat ve kanıt kartını incele →

Bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.